دردسرهاي كاهش گردشگران ايراني براي نجف

سلیم الفادول، مالک هتل النهرین است که در فاصله 10 دقیقه ای از حرم امام علی (ع) قرار دارد. او با اشاره به کاهش شمار گردشگران گفت: «در مقایسه با سال گذشته، تفاوت آشکار است. افراد کمتری می آیند و آنهایی هم که می آیند، پول کمتری خرج می کنند. برادر من دو هتل داشت، اما مجبور شد یکی از آنها را تعطیل کند.»

ميدل ايست نيوز: ليزي پورتر در یادداشتی در نشنال در حیاط حرم امام علی (ع) دو كودك مو قرمز لبنانی روي فرش های ایرانی بازي مي كنند. پدر آنها كه يك روحانی از جنوب لبنان است، در آرامش به تماشاي آنها نشسته است. چند قدم دورتر، كاركنان حرم در حال جارو كردن فرش هایي هستند كه همين حالا هم هيچ لك و كثيفي روي آنها مشاهده نمي شود. فرش های لوکس در رنگ هاي کرم و زرد، از شهر اصفهان ایران آمده اند. اينها تنها نشانه های يادآور ایران در شهر نجف، شهر واقع در جنوب عراق با گرد و غبار فراوان، نيستند.

نشانه های نصب شده در کافه تریای حرم که روزانه هزاران وعده غذای رایگان به زائران می دهد، به زبان های فارسی، عربی و انگلیسی است. از دیرباز حدود 85 درصد بازدیدکنندگان خارجی نجف، ایرانی بوده اند. 15 درصد دیگر همانند همین روحانی و فرزندانش، از لبنان، بحرین، هند و پاکستان هستند. اما مشکلات اقتصادی ایران که از زمان تجدید تحریم های ایالات متحده در سال گذشته بدتر شده، این شهر را نیز به دردسر انداخته است.

ماه گذشته، سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری ایران اعلام کرد شمار افرادی که به خارج از کشور سفر می کنند در 9 ماه اول سال 2018 برابر با 30 درصد کاهش یافته و به 5.9 میلیون نفر رسیده است. نجفی هایی که در کسب و کارهای مرتبط با گردشگری مذهبی شهر فعال هستند، تاثیر خودداری ایرانی ها از خرج کردن پول برای سفرهای خارجی را به شدت احساس می کنند.

سلیم الفادول، مالک هتل النهرین است که در فاصله 10 دقیقه ای از حرم امام علی (ع) قرار دارد. او با اشاره به کاهش شمار گردشگران گفت: «در مقایسه با سال گذشته، تفاوت آشکار است. افراد کمتری می آیند و آنهایی هم که می آیند، پول کمتری خرج می کنند. برادر من دو هتل داشت، اما مجبور شد یکی از آنها را تعطیل کند.» الفادول یکی از چندین بازرگانی است که از مقامات عراقی خواسته اند شرایط را برای بازدید همه گردشگران تسهیل کنند تا شاید کاهش سفرهای ایرانی ها اندکی جبران شود. او گفت: «در فرودگاه صف های طولانی هستند. اگر من یک خارجی بودم، نمی آمدم. لازم است آموزش هایی برای برخورد با گردشگران برای نمونه برای راننده های تاکسی گذاشته شود تا آنها مانع ناراحتی گردشگران نشوند.»

صائب ابوغانم، رئیس انجمن هتلداری نجف گفت از پایان سال 2014 تاکنون 200 مورد از هتل ها و رستوران ها به ویژه آنهایی که غذای ایرانی سرو می کردند، بسته شده اند. ابوغانم از مقامات عراقی خواست که به لغو هزینه اخذ روادید برای عراق و تسهیل دریافت مجوز ورود برای مسافران خارجی ترغیب شوند. به استثنای برخی موارد اوج بازدید گردشگران، هر مسافر ایرانی برای ویزا 40 دلار پرداخت می کرده است. ابوغانم گفت: «دیگر کشورها یک سری طرح های روادید اینترنتی دارند. گردشگران برای روادید نباید به فرودگاه برسند.» او با پیشنهاد مقامات عراقی مبنی بر اقامت و حمل و نقل رایگان در زیارت سالانه شیعیان (اربعین) مخالف است. اگرچه رسم است که محلی ها در این مراسم از زائران ایرانی میزبانی کنند، اما ابوغانم نگران است به زودی زمانی برسد که ایرانی ها فقط برای اربعین به نجف سفر کنند تا هزینه های خود را کاهش دهند: «در اربعين همه چیز مجاني است و اين مساله اقتصاد را نابود مي ‌كند. غذا و نوشیدنی رایگان است و اين بخش خصوصی را به چالش مي ‌كشد.»

ارزش ریال ایران در سال گذشته شديدترين سقوط را داشته و هر دلار آمريكا در بازارهاي غيررسمي ايران در برابر حدود 138هزار ريال معامله مي ‌شود. ارزش پول ايران در برابر دینار عراق نيز کاهش يافته است. بانک جهانی پيش بيني كرده اقتصاد ایران تا سال 2020 درگير ركود باشد. همچنين انتظار مي رود اين كشور با افزایش بيشتر قیمت ها، رشد پایین و نرخ بالاي بیکاری مواجه شود.

سفري كه ارزشش را دارد

محمد هرانلي، مدیر يك ایستگاه آتش نشانی در شهر قم در ايران افزايش قيمت ها در قياس با سفر 3 سال پيش خود به نجف را حدودا 5 برابري توصيف كرد. اما به گفته او، این سفر ارزش دارد: «این یک مکان مقدس برای ماست.» برادرش رضا از استرالیا برای پیوستن به خانواده اش در نجف سفر کرده و بیش از 1000 دلار برای پرواز پرداخته است. رضا گفت: «من می توانستم خيلي كمتر از اين ها را براي سفر به کشوري مانند تایلند هزينه كنم. چنين سفري برايم تنها 500 دلار هزينه بر مي داشت. اما من ترجیح می دهم به اینجا بيايم.»

مقامات حرم بروز مشكل ناشي از كاهش شمار زوار يا كمتر هزينه كردن آنها در نجف را رد مي كنند. فائق الشمري، رئیس شورای مدیریت حرم در پاسخ به اين سوال كه این شهر از چه طريقي مي تواند ديگر گردشگران را نيز جذب كند، گفت: «ما یک شرکت گردشگري نیستیم.» شهرداری نجف قادر به ارائه آماري درباره شمار زوار نبود.

اما مردم محلی می گویند همه مشكلات شهر به کاهش شمار گردشگران ایرانی و تحریم های شدید آمریکا مربوط نيست. برخي معتقدند که غفلت دولت و مشكلات اقتصادی عراق نیز به شهر آسیب رسانده است. تابستان گذشته تظاهرات گسترده علیه فساد، كاهش فرصت هاي شغلی و خدمات ضعیف در جنوب عراق به نجف هم رسيد. تظاهركنندگان در نجف به فرودگاه و دفاتر سياستمداران حمله کردند.

اگرچه داعش به جنوب کشور نرسید، اما جنگ هاي پر هزينه عليه اين گروه تروريستي مشکلات اقتصادی ديرينه اين منطقه را تشدید کرده است. حیدر العبادي، نخست وزیر پيشين عراق هزينه اين جنگ ها را 100 میلیارد دلار برآورد کرده و اين در حالي است كه مقامات عراقي مي گويند براي بازسازي خانه ها و زيرساخت هاي تخريب شده دست كم به 88 ميليارد دلار سرمايه نياز است.

الفادول از اين كه بسياري در شهر مشکلات را انكار مي کنند، ابراز تعجب كرد و گفت: «به خیابان هاي اينجا نگاه کنید؛ کثیف هستند. براي هیچ کس مهم نیست؛ مردم به شدت آسيب ديده اند و اين تنها بخشي از توضيحات درباره شرايط موجود است. اما فرهنگي هم وجود ندارد که به سخت كوشي یا صداقت ترغيب كند.»

با تثبيت بيشتر امنيت در عراق امكان جذب گردشگران مذهبي از كشورهاي ديگري غير از ايران نيز ايجاد مي شود. در خيابان هاي منتهي به حرم چايخانه هاي بسياري هستند كه فرصت اندكي استراحت و آسودگي از هواي بياباني سرد و خشك نجف را فراهم مي آورند.

منير ديا يك صراف در حالي كه شال سبز رنگي روي دوش خود انداخته از پشت پيشخواني كه روي آن حواله هاي بانكي ايراني تلنبار شده است نگاه مي كند و مي گويد: «تمايل ما به پذيرايي از زوار ايراني و همچنين گردشگران از كشورهاي حاشيه خليج فارس و ديگر كشورهاي همسايه است.»

محمد رضا جعفر كه مالك يك مجری تورهاي مذهبي موسوم به علوي تور در بريتانياست، می گوید در 12 ماه گذشته 30 درصد افزایش رزرو را شاهد بوده و شمار مشتري هايش در سال به 220 نفر مي رسد. او افزود: «تقاضا برای سفر به عراق در حال افزایش است چون داعش و دیگر گروه های تروریستی در آنجا نيستند. چند نفري هستند كه درباره امنيت آنجا مي پرسند، اما سفر خود را لغو نمی کنند چون از لحاظ ذهنی براي رفتن آماده هستند چراكه ديگر جنگي در كار نيست.»

كسب و كار گردشگری مذهبی در نجف تحت تاثير ژئوپلیتیک است؛ اما همه كساني كه به اين شهر سفر مي كنند، از كودكان نوپای لبناني گرفته تا مشتریان جعفر همگي در ميان زواري خواهند بود که در كمال آرامش در حیاط حرم، در زیر برج ساعت تزیین شده آن و روي فرش های اصفهاني گردهم مي آيند.

کانال تلگرام میدل ایست نیوز telegram
برچسب ها

نوشته های مشابه

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا
بستن