جنگ نرم امریکا و آلمان بر سر برق عراق

عراق اخیراً قراردادی با شرکت های زیمنس و جنرال الکتریک برای حل مشکل برق خود بسته است. هردوی این شرکت ها برای بازاریابی در عراق دست به فعالیت های بسیار گسترده ای زدند.

میدل ایست نیوز: «عامر الکبیسی»، روزنامه نگار عراقی در مقاله ای در «عربی پست» نوشت که «قاسم الفهداوی»، وزیر برق عراق، در حالی کرسی وزارت خود را ترک می کند که، برخلاف تصور اکثر مردم عراق، وزیری موفق بود که تولید برق این کشور را دوبرابر کرد و چون می دانست که وزارت برق در این شرایط توانایی توزیع برق را ندارد این کار را به شرکت های خصوصی سپرد و روند خصوصی سازی شرکت برق را آغاز کرد.

الکبیسی در مقاله خود این ایده را بسیار خوب توصیف می کند اما درباره مشکلاتی که در مسیر اجرای این ایده پیش آمد می نویسد: با قطع برق وارداتی از ایران در ماه مه سال جاری عراق یکباره 4 هزار مگاوات برق را از دست داد و کار به تظاهرات گسترده در بصره انجامید. در پی آن بود که متنوع کردن فروشندگان برق موضوعی مربوط به امنیت ملی عراق شد.

به نظر می آید که دولت عراق دیگر به وزارت برق خود اعتماد ندارد و تصمیم گرفته کلید مسئله برق را به دست شرکت های غیر محلی بسپارد تا وارد بخش سرمایه گذاری شوند. ایده ای بسیار پرمخاطره که باید دید در آن سرمایه گذار کیست و سود و ضرر با کیست.

ببینیم این دو شرکت رقیب چه کرده اند و چگونه عراق را بازیچه بازاریابی خود قرار داده اند و رابطه شان با دولت عراق و دولت های خودشان چگونه است.

باید به این نکته توجه داشت که مردم عراق اعتماد زیادی به کالاهای تولید آلمان و ژاپن دارند. این کشورها در امور سیاسی عراق دخالتی ندارند و محصولاتشان هم کیفیت بالایی دارد. اما شرکت های آنها چندان تحمل مشکلات امنیتی را ندارند و به محض آنکه بمبی کنار دفترشان منفجر شود عرصه را خالی می کنند. اما شرکت های امریکایی به لحاظ امنیتی قدرتمند و به لحاظ سیاسی هم پشتشان گرم است اما تجربه مردم عراق نشان داده که کیفیت محصولاتشان در عراق بالا نیست یا دست کم به خوبی محصولاتی که در دیگر کشورها ارائه می کنند نیست. نمونه اش دانشگاه امریکایی سلیمانیه که کیفیت آن در حد یک دهم دانشگاه های مشابه در ابوظبی و دبی هم نیست.

اینگونه بود که دولت «حیدر العبادی»  شرکت «زیمنس» را گزینه تازه و مناسبی دانست. به خصوص که زیمنس تازه پروژه ای موفق را در مصر پایان داده بود و برای حضور در عراق بازاریابی می کرد و مدیر اجرایی آن نامه ای خطاب به ملت عراق نوشت و به آنان وعده داد که می تواند مشکل را حل کند.

اما چرا باید به شرکت «جنرال الکتریک» اعتماد کنیم تا برایمان نیروگاه راه بیندازد؟ آن هم با میلیاردها دلار هزینه؟ آیا علتش آنچنان که در رسانه ها مطرح می شود دخالت مستقیم امریکاست؟

شرکت جنرال الکتریک دچار افت شدیدی شده و دستاوردهایش در زمینه تولید برق با مشکلات جدی مواجه شده است. اگر من مذاکره کننده بودم حتما به این نقطه ضعف توجه می کردم و چه بسا آنان مجبور می شدند برای ساخت نیروگاه به ما چیزی هم بپردازند! چون فقط کافی است اعلام کنند که با عراق قرارداد بسته اند که قیمت سهامشان در بورس به سقف برسد. این نقطه قوت ما و نقطه ضعف آنهاست.

شرکت زیمنس تاریخی کهن از حضور در عراق و خاورمیانه دارد. همین چند هفته پیش بود که اعلام کرد با موفقیت توانسته نیاز برقی مصر را با راه اندازی یکی از بزرگ ترین پروژه های انرژی در جهان تأمین کند. مشکل زیمنس این بود که با بررسی دقیق وضعیت عراق طرحی پیشنهاد کرد که بسیار دقیق بود اما در آن موضوع «نابه سامانی امنیتی» و اینکه درصورت اختلال امنیتی چه خواهد کرد مطرح نشده بود.

اشتباه دیگر زیمنس این بود که برای بازاریابی به دایره های بسته تکیه کرد و با نخبگان اجتماعی تماسی برقرار نکرد و مثلاً 100 نفر را به آلمان دعوت نکرد تا ضمن بازدید از این کشور، خود متولی بستن قرارداد شوند! در عوض جنرال الکتریک خیلی زود وارد مذاکره با مقامات وزارت برق و سران سیاسی و نخبگان دانشگاهی شد و در هماهنگی با سفارت امریکا گروهی از مقامات عراقی را به امریکا دعوت کرد تا طرح خود را برای آنان توضیح دهد و دست به پوشش گسترده آن در مطبوعات زد و اینگونه با برنامه ای کامل و همه جانبه دولت امریکا را هم وارد برنامه خود کرد.

به نظرم با توجه به زمان عقد قرارداد (بعد از اعتراضات در بصره) باید به چند موضوع توجه داشت: نخست اینکه این قراردادها در مسیر خصوصی سازی کامل و یکباره صنعت برق است. این بدان معناست که شرکت ها منتظر دریافت سود از جیب مردم اند. این در حالی است که ملتی که این همه سال با مشکل برق دست و پنجه نرم می کرده خود باید خسارت دریافت کند!

موضوع دیگر اینکه تکلیف کارکنان وزارت برق چه می شود؟ آنان توان حل مشکلات را دارند، اما مشکل اینجاست که دولت اقتدار لازم را ندارد و این باعث می شود که وزارت نفت درباره تأمین نفت و گاز نیروگاه ها تصمیم گیرنده اصلی باشد.

مسئله برق فقط مسئله عراق نیست. امروز آلمان و امریکا بر سر آن «جنگ نرم» راه انداخته اند، بی شک ملت باید در این معادله سهیم باشد.

منبع: عربی پست

کانال تلگرام میدل ایست نیوز telegram
برچسب ها

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا
بستن