میدل ایست نیوز: «مصطفی الکاظمی»، نخست وزیر مأمور کابینه عراق، عضو طبقه سیاسی که از سال 2003 در این کشور قدرت را به دست گرفت نیست، هرچند با این طبقه بیگانه هم نیست.
شاید این توصیف کمی عجیب باشد، اما کسانی که از پشت پرده خبر دارند آن را تأیید می کنند.
الکاظمی از چهره هایی است که در دهه 1980 و پس از افزایش فشارهای رژیم بعث بر نیروهای مخالف به خصوص حزب الدعوه از عراق خارج شد. الکاظمی هیچ گاه عضو حزب الدعوه نبود، اما در مخالفت با رژیم بعث با آنان هدفی مشترک داشت.
او نخست به ایران رفت و سپس عازم اروپا شد و با گروه های مخالفان رژیم صدام اعم از کرد و عرب تماس برقرار کرد بی آنکه به عضویت هیچ یک از این گروه ها و احزاب درآید.
نام الکاظمی در میان چهره هایی که برای پر کردن خلأ قدرت پس از سرنگونی رژیم بعث در 2003 نامشان مطرح شد دیده نمی شود. بسیاری از دوستان او، مانند احمد چلبی، جلال طالبانی، مسعود بارزانی، ایاد علاوی و دیگران وارد شورای حکومتی شدند اما الکاظمی سراغ ثبت و ضبط آرشیو جنایات بعث رفت و ده ها گزارش شفاهی در این باره تهیه کرد.
او همچنین طرحی پژوهشی برای تقویت گفت وگو میان شرکای سیاسی در عراق به جای خشونت راه انداخت و ریاست یک NGO فعال در این عرصه را به دست گرفت و کتابی در این باره نوشت.
در سال های بعد، نام الکاظمی در چند پروژه رسانه ای مطرح شد که همگی با اقبال فراوان همراه شدند. همچنین مقالاتی در مسائل سیاسی و امنیتی و اقتصادی و اجتماعی نوشت. تا اینکه در 2014 «حیدر العبادی» به نخست وزیری رسید.
ورود مصطفی الکاظمی به فعالیت سیاسی یا دولتی دشوار نبود، چون همه کسانی که او را می شناسند می دانند که دولت ها و احزاب همه در پی جلب همکاری او هستند و همیشه او بوده که درخواست ها را رد کرده است. اما در العبادی چیزی دید که در تجربه های پیشین نبود.
در آغاز مسئولیت های سطح پایینی در دولت العبادی در بخش های حقوقی به عهده گرفت تا اینکه در 2016 به دستگاه اطلاعات و به مدت 6 ماه مدیر کل آنجا بود و بعد چند ماه نایب رئیس و در نهایت به ریاست آن تعیین شد.
انتخاب او به این سمت سؤال هایی را برانگیخت، چون الکاظمی سابقه امنیتی نداشت. اما دستاوردهای او همه ابهامات را برطرف کرد.
به گفته منابع آگاه، الکاظمی در سال های 2016-2018 در دستگاه اطلاعات در سه عرصه فعالیت کرد، نخست کادر داخلی دستگاه و بستن همه راه های نفوذ به آن، دوم اجرای عملیات های ویژه با همکاری دستگاه های اطلاعاتی منطقه، و سوم فعالیت دیپلماتیک برای تقویت روابط عراق با کشورهای تأثیرگذار.
موفقیت الکاظمی در دو عرصه نخست نسبی اما در عرصه سوم بسیار چشمگیر برآورد می شود. او کلید اصلی تقویت روابط عربستان با عراق بود. در روابط ایران و امریکا و آزادی تعدادی از شهروندان امریکایی دستگیر شده در ایران نیز از نقش الکاظمی سخن گفته می شود. او را «رئیس دستگاه اطلاعاتی با اختیارات وزیر خارجه» خوانده اند.
در سال 2018 نیز نام مصطفی الکاظمی برای جانشینی العبادی مطرح شد. اما در نهایت نیروهای سیاسی بر «عادل عبدالمهدی» به توافق رسیدند. عبدالمهدی الکاظمی را در سمتش ابقا کرد.
پس از استعفای عبدالمهدی به علت اعتراضات گسترده مردمی، نام الکاظمی بارها به عنوان جانشین عبدالمهدی مطرح شد اما همواره گفته می شد که گروه های شبه نظامی نزدیک به ایران با وی مخالفت شدید دارند. تا اینکه در نهایت گفته شد که «هادی العامری»، رئیس ائتلاف فتح، (شاخه سیاسی الحشد الشعبی) وتوی خود را از نام الکاظمی برداشته است.
واگذاری پست نخست وزیری به الکاظمی برای کسی بهت آور نبود، اما نشان می دهد که بحران در بغداد به مرحله ای رسیده که همه به فردی با این سطح از درایت رضایت داده اند. بسیاری از مردم عراق امیدوارند که الکاظمی کسی باشد که دروازه های عراق را به روی کشورهای جهان باز کند.
