مروری بر یک فریب سیاسی ارزان قیمت؛

جنجال تسلیحاتی ترامپ علیه کُردها/ بازگشت به سناریوی تکراری «شریک میدانی» یا «مهره سوخته»

میدل ایست نیوز: دونالد ترامپ در اظهار نظرهای اخیر خود با بیان اینکه کردها «سلاح‌ها را گرفتند و نزد خود نگه داشتند»، نسبت به عملکرد آن‌ها ابراز ناامیدی کرد به طوری که این صحبت‌ها بار دیگر پرونده پیچیده روابط واشنگتن و گروه‌های کرد در منطقه را به صدر اخبار بازگرداند.

به گزارش الجزیره، ترامپ با انتشار پستی در شبکه اجتماعی ایکس مدعی شد دولت امریکا بر این باور بود که کردها سلاح‌ها را به مردم ایران تحویل می‌دهند، اما آن‌ها واشنگتن را ناامید کردند. او افزود: کردها فقط می‌گیرند و می‌گیرند؛ محموله‌های اسلحه و مهمات پیش‌تر ارسال شده بود، اما هرگز به دست معترضان نرسید.

واکنش‌ها به اظهارات ترامپ درباره کُردها

واکنش‌ها به این سخنان دوگانه بود به طوریکه برخی آن را اعتراف ضمنی به تلاش برای تسلیح معارضان داخلی در ایران دانستند و برخی دیگر، آن را تلاشی از سوی ترامپ برای مقصر جلوه دادن کردها در شکست سناریوی «شورش داخلی» علیه تهران تلقی کردند.

در همین رابطه، «جو کنت»، افسر سابق ارتش و نامزد پیشین کنگره، معتقد است ناامیدی ترامپ ناشی از آن است که اسرائیل «رویا و توهم سرنگونی سریع نظام ایران» از طریق تسلیح کردها را به دولت امریکا فروخته بود.

کنت افزود: این طرح بر پایه رویاپردازی بنا شده بود، نه واقعیت‌های میدانی و در واقع، واشنگتن باید خشم خود را متوجه مقامات اسرائیلی کند که امریکا را به سمت جنگ سوق دادند، نه کردهایی که شریک اصلی مبارزه با تروریسم هستند.

در مقابل، «اریک دوهرتی»، روزنامه‌نگار امریکایی، بر جنبه افشاگرانه این سخنان تمرکز کرد و نوشت: رئیس‌جمهور امریکا فاش کرد که کردها از تحویل سلاح‌های امریکایی به مردم ایران خودداری کردند در حالی که بنا به گفته او، ترامپ تاکید کرده بود که از ابتدا با این طرح مخالف بوده است چون می‌دانسته است به نتیجه نمی‌رسد.

از سوی دیگر «اسین»، روزنامه‌نگار امریکایی، با بازنشر این سخنان بر لحن تند ترامپ علیه کردها تأکید کرد؛ به‌ویژه آنجا که ترامپ گفته بود آن‌ها فقط وقتی پول بگیرند می‌جنگند. این روزنامه‌نگار معتقد است اظهارات رئیس‌جمهور امریکا به‌وضوح از تلاش برای مسلح کردن معترضان در داخل ایران از طریق واسطه‌های کرد پرده برمی‌دارد.

خشم کردها و بی اعتمادی نسبت به امریکا

در جبهه کردها، واکنش به اظهارات ترامپ بسیار تند و گزنده بود به طوری که «دوزین تکال»، فعال کرد-آلمانی، ترامپ را متهم کرد که کردها را در برابر جمهوری اسلامی تنها گذاشته است.

او گفت: این کردها هستند که از امریکا ناامید شده‌اند چرا که آن‌ها سال‌ها در کنار واشنگتن علیه داعش جنگیدند و هزاران کشته دادند، اما در نهایت رها شدند. پس چگونه می‌توان امروز از آن‌ها خواست بدون هیچ تضمین یا حمایت بین‌المللی با ایران روبه‌رو شوند؟

در همین ارتباط «گریگوری برو»، پژوهشگر مسائل ایران، با اشاره به سوابق تاریخی قاچاق سلاح در مرزهای عراق و ایران، خاطرنشان کرد: استان ایلام در اعتراضات ژانویه گذشته شاهد درگیری‌های مسلحانه بود که می‌تواند تاییدی بر تلاش‌ها برای ورود سلاح باشد.

وی افزود: قاچاق اسلحه از مرزهای عراق به ایران «سوابق تاریخی» دارد، اما در عین حال تأکید کرد که ابعاد و حجم طرح‌های احتمالی امریکا هنوز روشن نیست.

با این حال، «سث فرانتزمن»، تحلیلگر اسرائیلی، روایت ترامپ را کاملاً رد کرد و گفت: من زمان زیادی را با پیشمرگه‌ها گذرانده‌ام. آن‌ها مبارزان فقیری هستند که با سلاح‌های شخصی خود می‌جنگند و چیزی از امریکا دریافت نکرده‌اند.

وی تاکید کرد: مبارزان کرد در سوریه بدون آنکه تقریباً چیزی به دست آورند، فداکاری‌های بزرگی در نبرد با داعش انجام دادند و به نظر می رسد سخنان ترامپ احتمالاً به جریان یا گروه دیگری که هنوز شناخته شده نیست، اشاره دارد.

وی همچنین معتقد است: هرگونه قیام مسلحانه در ابعاد محدود، توان سرنگونی نظام ایران را نداشت به‌ویژه آنکه تهران همچنان بخش عمده‌ای از توانمندی‌های نظامی و زرادخانه موشکی خود را حفظ کرده است.

از سوی دیگر، «آسو کاوا»، نویسنده کُرد، بر این باور است که روایت نگهداری سلاح‌ها توسط کردها، چیزی جز یک فریب سیاسی ارزان‌ قیمت نیست؛ فریبی که هدفش تحریک کردهای داخل ایران و هل دادن آن‌ها به سمت تقابل مستقیم با نظام ایران است تا از این طریق، ناآرامی‌های قومی گسترده‌تری در کشور شعله‌ور شود و این در حالی است که پروژه امریکا شکست خورده و به اهدافش نرسیده است و به همین دلیل واشنگتن تلاش می‌کند با این ادعاها، به نوعی این طرح را از نظر سیاسی مختومه اعلام کند.

محدودیت‌های میدانی و موانع حقوقی مسلح کردن گروههای مخالف ایرانی

«شارو باجلان»، پژوهشگر کرد، نیز فرضیه‌ای را مطرح کرد که طبق آن، احتمالاً سلاح‌ها برای احزاب کرد ایرانی ارسال شده بود، اما دولت اقلیم کردستان عراق از ترس درگیری مستقیم با تهران، اجازه عبور آن‌ها را نداده است.

«رضا نصری»، تحلیلگر ایرانی، با نگاهی به این موضوع از منظر حقوقی تصریح کرد: سخن گفتن از تسلیح گروه‌ها در داخل ایران، نقض آشکار منشور سازمان ملل و بیانیه الجزایر در سال 1981 است که طبق آن واشنگتن متعهد شده است در امور داخلی ایران دخالت نکند. او تاکید کرد که این قبیل اظهارات، علت اصلی بی‌اعتمادی همیشگی تهران به واشنگتن در مذاکرات است.

این منبع نوشت: در نهایت، اظهارات ترامپ بار دیگر جنجال‌ها بر سر نقش تاریخی گروه‌های کُرد در استراتژی‌های امریکا در خاورمیانه را زنده کرده است؛ به‌ویژه پس از تجربیات گذشته در سوریه و عراق که در آن واشنگتن در نبرد با داعش به مبارزان کرد به‌عنوان شرکای میدانی تکیه کرد، اما بعدها متهم شد که آن‌ها را به حال خود رها کرده یا از آن‌ها صرفاً به‌عنوان اهرم فشاری در درگیری‌های گسترده‌تر منطقه‌ای استفاده کرده است.