پیامهای سیاسی و امنیتی عراق به عربستان
سفر هیئت بلندپایه عراقی به عربستان، در زمان بسیار حساسی در منطقه و پس از تشدید تنشهای نظامی علیه ایران و نگرانیها از گسترش دامنه درگیری انجام شده و سطح نمایندگی سیاسی و امنیتی نشان دهنده این است که این سفر به عاملی برای هماهنگی استراتژیک با هدف حفظ عراق از پیامدهای هرگونه تنش و تقویت امنیت منطقهای مشترک تبدیل شده است.
میدل ایست نیوز: منابع عراقی مطلع درباره دلایل سفر هیئت عراقی شامل فؤاد حسین وزیر خارجه عراق، حیدر العبودی مشاور امنیت ملی این کشور و حمید الشطری رئیس سازمان اطلاعات ملی عراق به عربستان توضیح دادند.
به گزارش العربی الجدید، این سفر در میان تلاشهای عراق برای تقویت مجدد جایگاه خود در میان کشورهای عربی و جلوگیری از پیامدهای هرگونه درگیری نظامی جدید در منطقه بر کشور انجام شد.
این سفر چند ساعت به طول انجامید و هیئت عراقی، دیدارهایی با مسئولان عربستان داشت و درباره پروندههای امنیتی و استراتژیک دارای اهمیت مشترک و در راس آن امنیت مرزها، مبارزه با قاچاق و جرائم سازمان یافته، تقویت همکاری اطلاعاتی، علاوه بر تحولات امنیتی منطقه و احتمال بازگشت تنش نظامی در منطقه و بازتاب آن بر امنیت و ثبات کشورهای عضو شورای همکاری و عراق رایزنی کرد.
منابع دولتی در عراق در گفتوگو با العربی الجدید گفتند که این سفر، پیامهای سیاسی و امنیتی مستقیم از بغداد برای سران عربستان داشت و بر پایبندی دولت عراق به تقویت روابط با کشورهای عربی و اتکا بر سیاست استقبال کامل از محیط خلیجی و عربی و اتخاد اقدامات با هدف جلوگیری از اراضی عراق برای هرگونه اقدام یا حمله به کشورهای همجوار تاکید کرد.
این منابع افزودند که هیئت عراقی در دیدار با مسئولان عربستانی درباره اقدامات امنیتی اتخاذ شده از سوی بغداد برای کنترل تحرکات گروههای مسلح خارج از چارچوب حکومت و جلوگیری از تکرار این حملات که ممکن است منجر به ناامنی در منطقه یا تهدید منافع کشورهای عضو شورای همکاری شود، رایزنی کرد.
هیئت عراقی تاکید کرد که ثبات منطقه، منفعت مستقیم عراق است و دولت در مسیر اعمال سلطه حکومت و تقویت حاکمیت بر سراسر اراضی عراق گام بر میدارد.
منابع مذکور بیان کردند که عراق و عربستان درباره سازوکارهای توسعه همکاری امنیتی مشترک و تشدید نظارت بر مرزها، جلوگیری از قاچاق و تبادل دادههای اطلاعاتی درباره تهدیدهای فرامرزی علاوه بر سناریوهای تشدید تنش نظامی احتمالی در منطقه و راههای هماهنگی مواضع در راستای حفظ امنیت و ثبات منطقه و جلوگیری از پیامدهای هرگونه درگیری علیه عراق یا کشورهای عضو شورای همکاری تبادل نظر کردند.
این سفر در چارچوب روند فزاینده نزدیکی عراق و عربستان طی سالهای اخیر که شاهد تقویت همکاری سیاسی، امنیتی و اقتصادی بوده انجام شده است. بغداد به دنبال پیروی از سیاست خارجی متوازن مبتنی بر ایجاد شراکت با کشورهای عربی اطراف و جلوگیری از ورود به سیاست محوربندی است.
در همین راستا، عائد الهلالی مشاور سابق دولت عراق گفت که سفر هیئت بلندپایه عراقی به عربستان، در زمان بسیار حساسی در منطقه و پس از تشدید تنشهای نظامی علیه ایران و نگرانیها از گسترش دامنه درگیری انجام شده و سطح نمایندگی سیاسی و امنیتی نشان دهنده این است که این سفر از بُعد پروتکلی خود فراتر رفته و به عاملی برای هماهنگی استراتژیک با هدف حفظ عراق از پیامدهای هرگونه تنش و تقویت امنیت منطقهای مشترک تبدیل شده است.
الهلالی اشاره کرد که مذاکرات بر پروندههای امنیتی و اطلاعاتی حساس و در راس آن امنیت مرزها، تبادل اطلاعات، مبارزه با تروریسم، حمایت از تاسیسات نفتی و خطوط دریانوردی و تامین انرژی علاوه بر سازوکارهای جلوگیری از استفاده از اراضی عراق برای تهدید امنیت کشورهای همجوار متمرکز است.
وی گفت که پرونده دور کردن عراق از سیاست محوربندیها و تحکیم نقش این کشور به عنوان پلی برای گفت وگو نه میدانی برای تسویه حساب منطقهای نیز در این مذاکرات حاضر بود.
او توضیح داد که این سفر را نمیتوان از مقدمه چینی سیاسی و امنیتی برای سفر علی الزیدی نخست وزیر عراق به امریکا جداً کرد حتی اگر رسماً وجود ارتباط مستقیم میان این دو اعلام نشده باشد، چرا که معمولاً پیش از سفر به واشنگتن، رایزنیهایی با کشورهای عربی موثر و در راس آن عربستان با هدف هماهنگی مواضع درخصوص پروندههای امنیتی و منطقهای صورت میگیرد؛ امری که رویکرد منسجمتری به بغداد طی گفت وگو با واشنگتن به خصوص در مسائل نظامی، انحصار سلاح در دست حکومت، سرمایه گذاری، انرژی و آینده ثبات منطقه میدهد.
الهلالی تاکید کرد که قضیه متهم کردن گروههای مسلح عراقی به هدف قرار دادن کشورهای عضو شورای همکاری جزئی از مذاکرات بوده و نگرانیهایی نسبت به تکرار این سناریو در صورت وقوع درگیری جدید وجود دارد.
او اشاره کرد که ریاض به دنبال به دست آوردن تضمینهای امنیتی واضح است و بغداد اهتمام دارد بر پایبندی خود به جلوگیری از استفاده از اراضی عراق توسط نهادهای غیررسمی برای آسیب زدن به همسایگان در راستای حفظ منافع خود و روابط با کشورهای عربی تاکید کند.
مشاور سابق دولت عراق گفت که این سفر نشان دهنده رویکرد عراق برای بازترسیم سیاست خارجی خود براساس توازن و شراکت و تاکید بر این مسأله است که ثبات عراق و امنیت کشورهای عضو شورای همکاری به صورت بیسابقهای به یکدیگر مرتبط هستند و موفقیت بغداد در ایجاد تفاهمات متوازن با ریاض و واشنگتن، حاشیه گستردهتری به عراق برای حمایت از منافع ملی خود و جلوگیری از پیامدهای هرگونه درگیری جدید در منطقه میدهد.
از طرفی دیگر مجاشع التمیمی فعالسازی در گفت وگو با العربی الجدید گفت که هدف از سفر هیئت عراقی به ریاض در این شرایط بسیار حساس منطقه، تقویت هماهنگی امنیتی میان بغداد و ریاض در سایه تداوم تنشهای منطقه و احتمال گسترش درگیری نظامی است.
او گفت که سطح این هیئت تاکید میکند که پرونده امنیتی در صدر دستورکار این سفر است.
التمیمی اشاره کرد که این سفر میتواند دستاوردهای مهم برای عراق از طریق تقویت اعتماد با عربستان و دیگر کشورهای عضو شورای همکاری داشته باشد و بر پایبندی عراق به سیاست عدم ورود به درگیریهای منطقهای تاکید کند که این امر بازتاب مثبتی بر همکاری سیاسی، اقتصادی و سرمایه گذاری خواهد داشت.
او به احتمال بررسی حملات گروههای مسلح عراقی به کشورهای عضو شورای همکاری نیز اشاره کرد و گفت که بغداد به دنبال اطمینان دادن به شرکای خود و تاکید بر این مسأله است که اجازه نخواهد داد از اراضی یا حریم هوایی آن برای تهدید امنیت آنها و ثبات منطقه استفاده شود.
